[NGƯỜI TRONG NGHỀ #4]: YOUTUBER VÀ CHUYỆN NGHỀ SÁNG TẠO
![Ảnh bìa bài viết [NGƯỜI TRONG NGHỀ #4]: YOUTUBER VÀ CHUYỆN NGHỀ SÁNG TẠO](/_next/image?url=https%3A%2F%2Fstorage.googleapis.com%2Fyouth-media%2Fpost-thumbnails%2F4ACt1Pvw29EVKhCXQNiEOBXFehBWZdtMdPKFv6Qd.png&w=1080&q=75)
Cùng với Facebook, Tiktok và Instagram, Youtube đã trở thành một cái tên quen thuộc với tất cả mọi người. Đây là một trang chia sẻ video lớn, nơi mà các Youtuber có cơ hội được chia sẻ kiến thức, trải nghiệm và câu chuyện.
Xuất phát từ câu nói “vu vơ” của một người bạn học cùng niềm yêu thích với chủ đề dưỡng da - làm đẹp, chị Nguyễn Hà Anh đã quyết định thử sức và “dấn thân” ở lĩnh vực Content Creator trên nền tảng Youtube. Với sự kiên trì bền bỉ và nỗ lực không ngừng nghỉ, Beauty Blogger Hà Anh đã trở thành một Youtuber có tiếng nói riêng và có sức ảnh hưởng nhất định với công chúng của mình.
Youth+ Job tin chắc rằng những chia sẻ hết sức chân thành của chị phần nào đó sẽ giúp cho các bạn trẻ hiểu rõ hơn về ngành Content Creator nói chung và Youtuber nói riêng. Từ đó, trở thành nguồn cảm hứng và động lực thôi thúc các bạn quyết tâm hơn trên con đường thực hiện ước mơ của mình.
Chị Nguyễn Hà Anh
Beauty Blogger sở hữu kênh Youtube với hơn 3.270 lượt Subscribe
Trưởng Ban Tổ chức Dự án xã hội Match Lòng Match Dạ
Trưởng Ban Tổ chức sự kiện Premiere: Horizon
Trưởng Ban Đối Ngoại cuộc thi thiết kế sáng tạo Creative Hunter 2020
Xin chào các bạn độc giả của Youth+ Job, mình là Hà Anh, hiện đang là sinh viên năm ba của Học viện Báo chí và Tuyên truyền. Ngoài việc là một sinh viên đang theo đuổi công việc ngành Marketing thì mình còn là một Content Creator trên nền tảng Youtube. Mình làm Youtube tới nay đã khoảng 2 năm rồi ^^
Ý tưởng hay nguồn cảm hứng từ đâu khiến Chị bắt đầu theo đuổi công việc của một Blogger, Youtuber?
Ngay từ thời cấp 3 chị đã rất yêu thích việc làm đẹp, chị thích nói về việc dưỡng da, mỹ phẩm, thích tìm tòi về cách đọc bảng thành phần rồi công dụng từng thành phần có trong các sản phẩm skincare. Thêm vào đó, chị nhận thấy chị có sự tự tin và khả năng nói trước đám đông nữa. Ngoài ra, khi chị mới vào Đại học, có một người bạn cùng lớp đã nói với chị một câu mà ngay lập tức thúc đẩy chị làm Youtube, tới giờ chị không còn nhớ cụ thể câu bạn ấy nói là gì, nó ngắn gọn lắm, nhưng ý chính là: “Nếu muốn làm gì thì phải bắt tay làm ngay với tất cả những gì mình có ở hiện tại đã, đừng quan tâm quá nhiều tới chất lượng đầu ra vội, cứ làm ra thành quả, rồi lấy thành quả ban đầu đó để tiếp tục làm ra nhiều thành quả hơn. Nếu cứ ngồi nghĩ đợi có đủ cái này, có đủ cái kia rồi mới làm thì m sẽ chẳng bao giờ thật sự làm cả”.
Có rất nhiều bạn khi nghĩ đến việc làm Youtube là sẽ phải có máy quay, phải có mic, phải có một background thật đẹp; hay là mình phải xinh, phải có nhiều những kỹ năng nào đó thì mọi người mới làm. Nếu mình chỉ nghĩ thôi mà không thực hiện thì sẽ chẳng bao giờ làm được cả.
Lúc đó, chị nghĩ rất đơn giản thôi, chị có điện thoại, chị có chủ đề yêu thích và chị thích được chia sẻ. Lần đầu tiên chị làm video là lúc chị đi du lịch. Video đầu tiên của chị làm về chủ đề “Cách giảm rụng tóc và kích thích mọc tóc”. Chị chỉ có chủ đề để nói, không có kịch bản, không có gì hết, chỉ có tinh thần muốn thử. Chị cứ bật máy quay và chia sẻ thôi. Sau khi có video rồi, chị mới mày mò tải app edit video về, chập chững từng bước edit video. Chị tự cho rằng những sản phẩm đầu tiên của mình khá là xấu, khá là “quê” nhưng chị cố gắng dẹp mọi suy nghĩ tự ti lại. Chị nghĩ phải có những sản phẩm đầu tiên “chưa hoàn hảo đó” thì mới có những sản phẩm chất lượng hơn sau này.
Nếu mọi người muốn làm Youtube hay bắt đầu công việc Content Creator nhưng ngại sự đánh giá của bạn bè xung quanh, lời khuyên của chị là mọi người có thể mở một kênh social (Youtube/Instagram/Blog) hoàn toàn mới và thỏa sức sáng tạo. Ban đầu khi mới tập làm, mọi người có thể chọn không seeding hay share trên Instagram và Facebook cá nhân của mình. Có thể ban đầu sẽ rất khó khăn bởi không có ai biết đến để ủng hộ nhưng điều này sẽ khiến mình thoải mái hơn trong việc chia sẻ. Đợi đến khi mình đã làm ra những sản phẩm “chất lượng” hơn rồi, có thể tự tin giới thiệu cho bạn bè ủng hộ cũng không muộn. Thậm chí nếu mình làm đủ tốt, bạn bè mình có thể tự biết đến vai trò Content Creator mà không cần mình phải giới thiệu.
Youtuber vẫn còn là một ngành khá mới tại Việt Nam. Theo Chị, muốn theo đuổi ngành này thì cần có những kỹ năng gì?
Nếu nói về kỹ năng, thì chị nghĩ có 2 kỹ năng cơ bản các bạn cần có:
- Sáng tạo nội dung
- Quay dựng video cơ bản
Về sáng tạo nội dung, chúng mình cần biết làm một kịch bản đơn giản, cần biết đánh giá nội dung như thế nào sẽ hấp dẫn người xem, cần có kỹ năng nghiên cứu về các chủ đề mình thích hoặc chủ đề công chúng quan tâm. Từ đó, đưa ra các ý tưởng video mới lạ, độc đáo, có ích cho người xem.
Về quay dựng video cơ bản, đây không phải việc gì quá khó khi ngày nay, ai cũng có một chiếc điện thoại thông minh. Mọi người có thể quay đơn giản bằng điện thoại của mình và edit bằng các app ngay trên điện thoại như Capcut, VLLO,...
Tuy nhiên, 2 kỹ năng này chỉ là điều kiện cơ bản để các bạn làm ra một sản phẩm truyền thông trên nền tảng Youtube mà thôi. Nếu các bạn muốn đưa kênh Youtube mình phát triển về lâu dài, mình nghĩ rằng còn cần các kỹ năng khác như:
- Kỹ năng research: tìm kiếm các từ khóa, chủ đề mà công chúng mục tiêu của các bạn đang quan tâm, để tìm tài liệu về làm nội dung cho video.
- Kỹ năng xây dựng hình ảnh cá nhân hay còn gọi là Personal Branding.
- Bộ kỹ năng truyền thông để làm SEO - tối ưu từ khóa trên Youtube, seeding - để đưa video của các bạn tới nhiều người hơn, làm Facebook fanpage hoặc kênh Instagram hỗ trợ cho kênh Youtube,..v.v.
Sau này, nếu con đường làm Youtube của các bạn thuận lợi, các bạn có thể kiếm thêm thu nhập từ việc hợp tác với các nhãn hàng, một số kỹ năng khác cần có là:
- Kỹ năng thương thảo hợp đồng hợp tác.
- Kỹ năng giao tiếp và net-working với các Youtuber khác, với các Agency, người đại diện nhãn hàng,..
Tuy nhiên, theo chị thì có kỹ năng thôi chưa đủ, mình cần có một số các “tính” khác để thực sự đi được lâu dài với nghề Content Creator - Youtuber đó là:
- Tính kỷ luật, kiên trì, bền bỉ: Đây là phẩm chất mà chị thấy mọi Youtuber thành công đều có, họ làm video rất đều đặn, kiên trì, dù lượt view cao hay không họ vẫn đều đặn làm. Nhờ đó mà thuật toán Youtube sẽ “ưu tiên” kênh của họ nhiều hơn, đến một thời điểm phù hợp, kênh Youtube của họ có thể có cơ hội có độ phủ rấ lớn. Chị cũng đang cố gắng trau dồi tính kỷ luật và sự bền bỉ cho riêng mình.
- Sự yêu thích việc chia sẻ thông tin: Làm công việc gì cũng vậy thôi, phải có sự yêu thích thì mình mới làm hay và làm tốt được. Công việc ngồi trước máy quay chia sẻ nội dung không phải công việc dễ dàng, đằng sau đó là chất xám, sự vất vả nên nếu các bạn có đam mê, các bạn sẽ có nhiều động lực vượt qua khó khăn hơn.
Vậy làm thế nào để các bạn trẻ xác định được bản thân mình có phù hợp để đi theo ngành nghề này hay không?
Thực ra không có công thức chung nào để chị có thể giúp các bạn xác định xem các bạn có phù hợp với nghề Youtuber hay không, vì mỗi người là mỗi khác. Cách duy nhất để xem mình có phù hợp với một nghề không là thử làm nó. Các bạn không thử thì sẽ không bao giờ biết mình có hợp hay không. Mà thật ra, nếu không hợp thì thôi, mình có thể làm cái khác, không vấn đề gì cả. Đôi khi các bạn hay đặt nặng vấn đề người khác sẽ nghĩ gì về mình, đặt ra những câu hỏi như: “Mình làm Youtuber mà bị thất bại thì sao?”
Tất nhiên, khi mình đem khuôn mặt của mình lên các phương tiện truyền thông, mình sẽ thu hút được một lượng người quan tâm, chú ý nhất định. Nhưng sự thật là: công chúng sẽ quan tâm đến cuộc sống của chính họ nhiều hơn. Mọi sự đánh giá chúng ta nhận được chỉ là nhất thời. Nên quan trọng là các bạn nghĩ gì về chính mình và các bạn có thoải mái với công việc mình làm hay không?
Các bạn có thể đặt cho mình một mục tiêu và một hạn mức thời gian cụ thể. Ví dụ: đạt 10K Subscriber trong 1 năm hoặc kiếm 10 triệu từ Youtube trong 1 năm chẳng hạn. Sau mốc thời gian và mục tiêu ấy, các bạn sẽ có câu trả lời. Có những người chị biết, đặt ra mục tiêu, đạt được mục tiêu nhưng sau đó bỏ không muốn làm nữa vì họ không còn thấy thích, không còn thấy đủ đam mê nên dừng lại. Nhưng cũng có những bạn, dù chưa đạt được mục tiêu, dù đã quá hạn mức thời gian đặt ra, nhưng vẫn tiếp tục làm vì đam mê, vì thấy thích. Chị nghĩ đó cũng là một tinh thần đáng khen và mình cũng nên khuyến khích điều ấy.
Nhưng nếu đã muốn coi Youtuber như một nghề, chị nghĩ cần lý trí đánh giá năng lực bản thân, nếu mãi không đạt được mục tiêu như mình đề ra thì cũng cần có các phương án nghề nghiệp khác.
Với nhiều bạn trẻ hiện nay, Youtuber là một ngành khá thú vị và mởi mẻ. Các bạn sẽ được đi nhiều nơi, được giao tiếp với nhiều người, được làm việc tự do, thoải mái mà không phải bó mình trong văn phòng 8 tiếng một ngày. Chị có đồng tình với những suy nghĩ này không?
Thật ra, nếu đã là ngành các em thích, thì em sẽ thấy nó luôn thú vị và mới mẻ thôi. Không riêng gì Youtube, nếu các em đã thích làm Kế toán, làm Nghiên cứu khoa học hay những ngành hay bị nghĩ là khô khan, mà các em thích, thì lúc nào trong mắt em cái ngành ấy cũng “màu hồng”, cũng thú vị và mới mẻ.
Về ý “được đi nhiều nơi, được giao tiếp với nhiều người, được làm việc tự do, thoải mái mà không phải bó mình trong văn phòng 8 tiếng một ngày” thì chị nghĩ các bạn đang nói đến công việc Influencer trên nền tảng Youtube nhiều hơn là Youtuber. Vì Youtuber là một thuật ngữ rất rộng, ai làm Youtube cũng có thể gọi là Youtuber được. Nhưng có những người làm Youtube theo dạng mua bản quyền phim ảnh về và đăng tải lên rồi lấy thu nhập từ quảng cáo, có những Youtuber làm phi lợi nhuận như các Youtuber tarot reader, Youtuber làm sách nói,... Với những người làm dạng video Youtube như trên thì chị nghĩ cũng không có quá nhiều cơ hội được đi nhiều nơi, thậm chí với nhiều Youtuber như trên thì Youtube không phải công việc chính của họ, họ làm Youtube như một công việc phụ, một sở thích mà thôi.
Quay trở lại câu hỏi của Youth+ Job, chị có đồng tình một phần với câu nói các bạn đưa ra, nhưng không hoàn toàn đồng ý. Đúng là khi có một thương hiệu cá nhân đủ lớn trên bất kỳ nền tảng mạng xã hội nào, các cơ hội sẽ đến với chúng ta, “đi nhiều nơi” có thể là các chuyến công tác tới từ việc làm Youtube này, “được giao tiếp” với nhiều người có thể đơn giản là giao tiếp với các bạn Subscribers của chúng ta trên Youtube, cũng có thể là giao tiếp với các Youtuber khác trong các sự kiện, với các nhãn hàng, Agency để đưa ra các sản phẩm/chiến dịch truyền thông.
Còn vế “làm việc tự do, thoải mái không phải chôn chân 8 tiếng một ngày” thì chị không hoàn toàn đồng ý. Đã là làm bất kể một công việc nào thì không bao giờ tự do hoàn toàn hoặc thoải mái hoàn toàn. Là một Content Creator, mình luôn có các tác động từ phía công chúng/người xem, từ phía nhãn hàng, thậm chí từ chính bản thân mình. Để công việc đạt hiệu suất và hiệu quả cao, nhiều khi chính bản thân mình sẽ đặt ra các quy tắc, luật lệ cho mình ấy chứ. Nếu ta thả trôi cho tự do và thoải mái quá, chị e rằng công việc sẽ không hiệu quả. Tới những người nghệ sĩ, làm nghệ thuật - cái nghề được cho là rất tự do, thoải mái - người ta cũng có những quy tắc làm việc riêng để vừa được tự do sáng tạo, vừa xong được việc mà. Khi mình có một phương pháp làm việc, một chu trình làm việc khoa học, hiệu quả, sự tự do và thoải mái sẽ tự đến với mình.
Bên cạnh đó, việc là Influencer không có nghĩa bạn không phải làm việc 8 tiếng một ngày đâu. Công việc hoàn toàn có thể lên đến 12 - 14 tiếng một ngày ấy chứ. Tùy thuộc vào độ công phu của dự án bạn nhận làm, công sức và thời gian bạn phải bỏ ra sẽ càng lớn. Nếu có ekip làm cùng thì đỡ, thời gian làm việc của bạn có thể sẽ ít hơn và nhàn hơn, nhưng nếu bạn không có ekip thì việc cũng nhiều đó. Chị thấy các Influencer tới một tầm nhất định nào đó toàn phải thuê trợ lý hoặc ekip để làm việc cho hiệu quả thôi. Được một cái là nếu làm Influencer/Kol, các bạn sẽ có quyền chọn khi nào làm việc, khi nào không. Có khi mình có thể làm liên tục ba tuần trong một tháng, nhưng dành hẳn một tuần còn lại của tháng để nghỉ ngơi không làm việc gì. Cái này là điều chị thấy sẽ tự do hơn một xíu so với công việc văn phòng.
Theo Chị, làm việc trong môi trường này có những thách thức ngầm nào đằng sau vẻ ngoài “màu hồng” kia?
Đầu tiên, mình sẽ phải chịu sự đánh giá từ phía công chúng, sẽ có người khen người chê, áp lực dư luận rất nặng nề bởi “chín người mười ý”. Chính vì vậy, mình không thể nào làm hài lòng tất cả mọi người được, nếu tố chất tâm lý của mình không vững sẽ rất dễ bị ảnh hưởng bởi những luồng tiêu cực. Mình phải có sự tự chắc chắn về bản thân, tự tin tưởng về bản thân để không bị ảnh hưởng bởi những lời nói của người khác. Công việc Youtube hay việc đưa hình ảnh của bản thân lên mạng xã hội cũng là cách để rèn luyện chúng ta không quan tâm đến người khác nghĩ gì.
Ngoài ra, chị nghĩ là cũng có áp lực đến từ chính bản thân mình khi không ngừng so sánh mình với những Influencer khác. Điều này rất nhiều người gặp phải bởi khi mình nhìn sang kênh của người khác, sao người ta nhiều followers, nhiều view thế; kể cả khi mình đạt được số followers đấy rồi mình lại tiếp tục đi so sánh với những người khác cao hơn và áp lực này sẽ không bao giờ dừng lại cho đến khi bạn không quan tâm đến những con số đó nữa.
Bên cạnh đó, thách thức của một Content Creator trên nền tảng Youtube còn là khả năng tự tạo động lực cực kỳ lớn. Sẽ có nhiều lúc bản thân cảm thấy không có gì để chia sẻ, chị thỉnh thoảng cũng bị không biết chia sẻ cái gì. Chìa khóa để giải quyết vấn đề này tốt nhất chính là sự kỷ luật chị nhắc đến ở trên. Mình phải kỷ luật, phải ép bản thân mình một tuần phải làm một video, hoặc tuần này không ra được thì tuần sau phải làm hai video. Phải có kỷ luật để duy trì sự bền bỉ của chuỗi làm video của mình. Một khi đã dừng rồi thì độ ỳ rất lớn và mình dừng càng lâu hơn.
Được biết, các Blog và Content chị xây dựng chủ yếu về mỹ phẩm, làm đẹp và chăm sóc bản thân, Chị có thể chia sẻ một vài kỷ niệm đáng nhớ trong quá trình tìm kiếm chủ đề và xây dựng kênh Youtube của mình được không ạ?
Chị cũng không có quá nhiều kỷ niệm đâu, chủ yếu là khó khăn thôi. Chị cảm thấy là cả quá trình mình làm đã đi qua rất nhiều khó khăn, nhưng ít ra chị đã vượt qua chúng.
Chị rất kém phần edit video nên chị luôn mất rất nhiều thời gian và công sức để edit. Những ngày đầu mới làm Youtube, có khi chị mất đến 1 - 2 ngày trời chỉ để cắt ghép cơ bản video rồi làm mấy hiệu ứng đơn giản, mà làm mất nhiều thời gian nhưng thành quả khi edit xong thì cứ “quê một cục” ấy, nhưng chị luôn cố gắng để mỗi video sau sẽ tốt hơn video trước. Chị khuyên mọi người trước khi làm Youtube, mọi người nên đi học một khóa edit video để đỡ mất thời gian và hiệu quả hơn, không bị vất vả như chị.
Ngoài ra thì chị cũng có kỷ niệm là dành dụm khá lâu, phấn đấu đạt học bổng 2 kì học và tiết kiệm tiền làm thêm để mua một chiếc camera phục vụ cho việc quay video Youtube. Với người khác thì số tiền gần 20 triệu mua máy camera không lớn, nhưng với chị thì cũng phải bỏ công sức và thời gian ra mới có được nên chị luôn nhớ và trân trọng điều này.
Đứng trước một thị trường với rất nhiều Beauty Blogger hay Youtuber làm về mảng sắc đẹp, thẩm mỹ, chăm sóc bản thân, Chị có bí quyết gì để có thể tạo được ấn tượng riêng và làm nên dấu ấn cá nhân của mình đối với khán giả không ạ?
Em nói đúng, thị trường Beauty Blogger này có rất nhiều người làm, cạnh tranh rất cao và rất nhiều người đã thành công rồi. Phương pháp mà chị đưa ra là: hãy chọn cho mình một thị trường ngách để phát triển. Trong ngành nghề nào cũng vậy, bao giờ cũng có những phân khúc thị trường, những “ngách” thị trường khác nhau để phục vụ cho các nhóm người tiêu dùng khác nhau. Một ví dụ đơn giản là trong lĩnh vực làm đẹp: có nhóm công chúng nhỏ tuổi, nhóm trung tuổi và nhóm lớn tuổi, mỗi nhóm sẽ có các nhu cầu về mỹ phẩm khác nhau. Ngoài ra, có nhóm công chúng sẽ thích các sản phẩm mỹ phẩm đắt tiền, có nhóm thích các sản phẩm giá thành hợp lý. Mỗi beauty blogger cần chọn ra 1 thị trường nhất định để tập trung xây dựng nội dung phục vụ cho nhóm công chúng của thị trường đó.
Còn với chị, đang ở độ tuổi 21 nên đối tượng mục tiêu chị hướng đến là những bạn học sinh, sinh viên. Chị đề cao những món mỹ phẩm, skincare an toàn và lành tính, hiệu quả mà không tốn quá nhiều chi phí. Bởi vậy mà tất cả những content của chị đều đi theo hướng nội dung như vậy.
Hãy chọn cho mình một thị trường ngách có độ cạnh tranh không quá cao để mình có cơ hội thu hút người xem và trở thành “chuyên gia” trong thị trường đó.. Nếu làm chủ đề quá rộng, sẽ dễ bị dàn trải và không đạt được hiệu quả cao.
Tuy nhiên, chị cảm thấy mình có nhiều hơn một ngách để chia sẻ. Chị cũng muốn làm về chủ đề xã hội, lifestyle để thử thách bản thân nhiều hơn. Dù thế nào đi chăng nữa, mình chỉ nên chọn một trục nội dung xuyên suốt đề duy trì sau đó phát triển thêm những chủ đề xung quanh nó.
Chị có lời khuyên nào muốn nhắn gửi đến những bạn sinh viên có dự định làm Blog và Youtube không ạ?
“Hãy cứ mạnh dạn theo đuổi điều các bạn muốn. Các bạn sẽ bất ngờ với tiềm năng của chính mình. Mọi điều các bạn làm, nếu kiên trì bền bỉ, sẽ đưa các bạn đi xa tới những nơi các bạn không thể ngờ tới”
Truy cập kênh Youtube chính thức của chị Hà Anh: tại đây
------------------------------------------------------------------
Youth+ Job - Nền tảng kết nối việc làm tin cậy dành cho sinh viên đến từ Youth+.
🌐 Website: https://youth.com.vn/
📧 Email: [email protected]
📌 Fanpage: https://www.facebook.com/YouthPlusJob