Kỹ năng

CHUYỆN…THỰC TẬP – NHỮNG ĐIỀU CHƯA KỂ

Ảnh đại diện tác giả Bảo Thanh
Bảo Thanh · 17 phút đọc · 2.211 lượt xem
Ảnh bìa bài viết CHUYỆN…THỰC TẬP – NHỮNG ĐIỀU CHƯA KỂ

Đã bao giờ bạn nghĩ bạn sẽ xoay xở thế nào với cái lịch dày đặc giữa công ty – giảng đường – lớp học ngoại ngữ buổi tối? Trên thực tế, đây là câu chuyện chẳng phải của riêng ai khi bắt đầu công việc như một thực tập sinh từ đầu tiên cho đến rất lâu về sau này. Thực sự hy vọng rằng có một cái nhìn thực tế hơn về việc đi làm tại một công ty hay một tổ chức nào đó. Đó là điều kiện, là cơ hội hay là khó khăn? Hãy nhìn mọi việc một cách đơn giản một chút. Và biết đâu đấy, những ai đã đi qua quãng đời thú vị này cũng sẽ bắt gặp lại hình ảnh của chính mình, trong những ngày đầu chập chững từ nhà trường đến công ty qua hình ảnh của cô thực tập sinh vừa học, vừa làm thì sao? Hay cũng đến với câu chuyện của ngày hôm nay nhé.

Tớ đã bắt đầu câu chuyện thực tập của mình như thế nào?

CHUYỆN…THỰC TẬP – NHỮNG ĐIỀU CHƯA KỂ

Tớ bắt đầu công việc thực tập đầu tiên của mình vào cuối năm hai. Tại sao ư? Vì trước đó, tớ luôn nghĩ rằng trở thành thực tập sinh là việc sau khi tớ đã học xong tất cả mọi thứ và có thời gian cho một công việc toàn thời gian hoàn hảo, vừa thực tập vừa nhận lương. Thật ra, khi tớ chia sẻ điều này với các “tiền bối”, mọi người đều nói rằng: Chẳng có ranh giới đúng – sai trong câu chuyện này, quan trọng là bản thân người trực tiếp trải nghiệm kia đặt tầm mắt ở đâu. Và thế là tớ đã suy nghĩ lại về những gì tớ thực sự mong muốn, tớ sẽ nhận được gì từ việc thực tập và khả năng hiện tại của tớ có thể làm gì cho công ty mà tớ muốn làm việc. Đó chính là lý do vì sao một cô sinh viên cuối năm hai vẫn đang bận bịu học các môn chuyên ngành khó nhằn lại quyết định bắt đầu chuyến thực tập đầu tiên của cuộc đời mình. Đối với tớ thực tập chính là một cơ hội quý giá.

Tớ nhận ra rằng thực tập là cơ hội để tớ tiếp xúc trực tiếp với môi trường làm việc.

CHUYỆN…THỰC TẬP – NHỮNG ĐIỀU CHƯA KỂ

Về công việc, mọi thứ sẽ khác xa so với lớp học bình thường của bạn. Không còn ngủ gật trong lớp, đi học muộn hoặc không làm bài tập về nhà. Bạn phải đến công ty đúng giờ, hoàn thành mọi công việc được giao và có thái độ làm việc rất nghiêm túc. Bạn sẽ được làm quen và trải nghiệm các kỹ năng mềm như làm việc nhóm, giao tiếp, quản lý… thay vì ngáp ngắn ngáp dài với mớ triết học Mác - Lênin hay kinh tế vĩ mô. Thực tập là cơ hội để sinh viên học hỏi, áp dụng những lý thuyết đã học vào thực tế, thích nghi với môi trường làm việc chính thức và đạt được nhiều thành công hơn trong công việc thực tế của bạn sau này. Nói cách khác, thực tập chính là cơ hội để sinh viên trau dồi năng lực cá nhân, chuẩn bị kỹ càng nhất cho các công việc tương lai.

Chỉ khi trực tiếp trải nghiệm bạn mới biết được đâu là đam mê của mình.

Đam mê là kết hợp của niềm yêu thích và trải nghiệm thực tế. Có những khi bạn yêu thích một thứ gì đó nhưng điều ấy sẽ chỉ còn đẹp khi bạn còn mơ về nó, chứ không phải trải nghiệm và đó hoàn toàn không phải là đam mê. Chuyện thực tập sẽ giúp bạn giải quyết vấn đề đó, thậm chí là vẽ ra cho bạn một định hướng phù hợp cho tương lai mà nhiều sinh viên vẫn luôn cho là giống cái cảnh “Phất phơ giữa chợ biết vào tay ai”.

CHUYỆN…THỰC TẬP – NHỮNG ĐIỀU CHƯA KỂ

Nhiều sinh viên dù chuẩn bị tốt nghiệp nhưng vẫn chưa hình dung được công việc của mình sẽ như thế nào và như thế nào. Kỳ thực tập sẽ được coi như một “liều thuốc thử” giúp bạn xem mình có hứng thú hay phù hợp với công việc hay không? Bạn muốn làm công việc gì? Công việc chuyên ngành của bạn có giống hệt như bạn tưởng tượng không? Thực hành cho phép bạn có cái nhìn rõ ràng và cụ thể hơn về hướng đi trong tương lai. Nói cách khác, thực tập chính là một cách hoàn hảo để tìm ra định hướng của bản thân.

Tớ đã tạo dựng thêm được mạng lưới quan hệ khi bắt đầu kỳ thực tập.

CHUYỆN…THỰC TẬP – NHỮNG ĐIỀU CHƯA KỂ

Trong xã hội ngày nay, việc tìm kiếm một công việc không chỉ phụ thuộc vào năng lực bản thân mà còn phụ thuộc vào các mối quan hệ giữa các cá nhân với nhau. Thống kê cho thấy hơn 70% công việc đến từ các mối quan hệ giữa các cá nhân với nhau. Đi thực tập, bạn sẽ quen biết nhiều người mới, họ là nhân viên, trưởng bộ phận, thậm chí là giám đốc. Mỗi người trong số những người này có thể giúp bạn tìm được việc làm sau khi tốt nghiệp. Ngoài ra, nếu bạn có được một cơ hội thực tập tốt, bạn thậm chí có thể nhận được một lá thư xin việc hoàn hảo từ họ! Thậm chí, khi bạn tìm hiểu và thực tập tại nước ngoài, cơ hội của bạn sẽ còn lớn hơn nữa đấy!

Tớ đã sẵn sàng cho một CV đẹp.

Ồ, bạn có thể đã đọc về câu chuyện Tớ đã “săn” học bổng như thế nào? của tớ từ vài tuần trước. Thực ra, việc tớ xin học bổng ngoài là cách để tớ hoàn thiện bản thân thì đó cũng là một con đường tớ mở ra cho công việc đầu tiên của mình. GPA cao, chứng chỉ ngoại ngữ và các kỹ năng bổ trợ đầy đủ, các hoạt động ngoại khóa đã giúp tớ hoàn thiện CV cho công việc đầu tiên này trong khi tớ chưa có kinh nghiệm công việc nào cả. Và tớ tự nhận thấy mình đã vô cùng may mắn khi được Youth+ luôn đi cùng và giúp đỡ tớ định hướng bản thân mà không hề có sự “phân biệt” nào cả.

CHUYỆN…THỰC TẬP – NHỮNG ĐIỀU CHƯA KỂ

Quay trở lại với câu chuyện thực tập, học bổng đã giúp tớ có một CV vừa đủ đẹp cho công việc thực tập đầu tiên. Bạn có thể tham khảo những chương trình thực tập sinh ngay trong hè này hoặc thậm chí là các cơ hội thực tập ở nước ngoài nếu có điều kiện. Bạn cũng có thể tìm kiếm những công việc thực tập sinh phù hợp với khả năng trên các nền tảng khác như TopCV hay YBox,... nữa đó. Tớ tin chắc rằng, đến đây, ai cũng sẽ biết tất cả những việc này cũng là cách để bạn gây ấn tượng với các nhà tuyển dụng trong tương lai? Tất nhiên, các nhà tuyển dụng thích một sơ yếu lý lịch có kinh nghiệm hơn là một mức độ xuất sắc. Hầu hết các công việc đều yêu cầu kinh nghiệm. Vậy đối với sinh viên mới ra trường, bạn lấy kinh nghiệm ở đâu? Nó đến từ công việc ở các vị trí thực tập sinh của bạn. Dù bạn có thực hành đến đâu, chỉ cần bạn học tập và làm việc chăm chỉ, chăm chỉ thì chắc chắn bạn sẽ có được những kinh nghiệm quý báu trong việc thuyết phục nhà tuyển dụng. 

Tớ đã học cách trưởng thành hơn.

CHUYỆN…THỰC TẬP – NHỮNG ĐIỀU CHƯA KỂ

Khi mới còn là thực tập sinh, chắc chắn bạn sẽ bỡ ngỡ trong công việc, sợ hãi, ngại ngùng, thậm chí không hiểu thì không dám hỏi thêm nên đành phải giấu “dốt”. Bạn có thể bị chỉ trích hoặc la mắng. Nhưng những áp lực này sẽ buộc bạn phải nỗ lực hơn nữa để hoàn thành nhiệm vụ để không bị thất bại. Đó là điều kiện cần thiết để bạn trở nên tiến bộ hơn. Sau tất cả những lời góp ý, dần dần bạn sẽ trở nên tự tin và trưởng thành hơn, khi đi làm sẽ dễ dàng hơn rất nhiều. Không chỉ sinh viên sắp ra trường cần thực tập mà cả sinh viên năm nhất, năm hai nếu đủ tự tin vào bản thân cũng có thể trở thành thực tập sinh để không ngừng hoàn thiện bản thân mình. Hãy bỏ qua nỗi sợ hãi của bạn và tạo ra con đường sự nghiệp của riêng bạn, bắt đầu với một kỳ trải nghiệm với vị trí thực tập sinh thôi nào!

Cuộc sống trước và sau khi thực tập của tớ ra sao?

Có nhiều người trẻ luôn muốn biết rằng cuộc sống trước và sau khi thực tập khác nhau như thế nào. Có thể là họ vẫn còn đang e ngại hay thậm chí là sợ hãi trước việc sẽ phải sắp xếp lại cuộc sống cá nhân. Tuy nhiên, cuộc sống lại chẳng bao giờ dễ dàng. Có thể bạn không muốn thì vô tình, một lúc nào đó bạn cũng sẽ bị cuốn theo guồng quay chớp nhoáng của xã hội mà thôi. Dù thế nào, đó vẫn là một trong những điều kiện tiên quyết khi bạn bắt đầu cuộc sống và công việc như một thực tập sinh. Vì thế, đừng sợ phải thay đổi nhé. Và hãy nhớ rằng tuy vị trí thực tập sinh luôn mang lại cho bạn những điều tốt đẹp mà tất cả chúng ta đều đã nhận thấy ở trên nhưng đó cũng hoàn toàn không phải là “con đường hoa hồng” đâu.

Môi trường thay đổi: Sự khác nhau giữa lý thuyết và thực tế.

CHUYỆN…THỰC TẬP – NHỮNG ĐIỀU CHƯA KỂ

Thực tập luôn là khoảng thời gian để sinh viên làm quen với công việc trong lĩnh vực của mình, và đây cũng là chương cuối cùng của quá trình tốt nghiệp chính thức của sinh viên trong sự nghiệp chuyên môn của mình. Nhưng luôn có một điều kiện đòi hỏi chúng ta phải hiểu rằng: trở thành một thực tập sinh “khó” và mới hơn chúng ta tưởng. Từ những chuyện tưởng là không cần làm nhưng hóa ra cũng cần phải học để làm, cho đến những thứ lý thuyết đã học qua cũng cần phải học lại.

Điều này càng đúng hơn đối với các bạn sinh viên theo học khối ngành "kinh tế", bởi lẽ thương trường thay đổi mỗi ngày, nhất là với một đất nước đang phát triển như Việt Nam, điều kiện kinh tế - xã hội luôn thay đổi từng ngày. Lấy ví dụ như thời kỳ COVID-19 này sẽ là thước đo bản lĩnh của các nhà kinh tế, liệu bạn có thể biến khó khăn thành cơ hội, điều kiện để phát triển hay không? Bởi, thực tế cho thấy rằng kiến thức trên sách vở nhà trường không thể cập nhật kịp so các kiến thức trên thị trường bên ngoài. Những lý thuyết mình được học ở trên trường chẳng vận dụng được gì mấy vào công việc mình đang làm, còn công việc bạn đảm nhận thực ra lại yêu cầu nhiều kỹ năng mềm hơn hẳn những buổi thực hành ngắn ngủi, “làm cho có” ở trên trường. Thậm chí, ở một số môn học, sinh viên còn không có điều kiện để “làm cho có” vì những khó khăn đặc thù.

Tìm hiểu thêm về Kỹ năng quản lý dự án

Thực tập sinh bắt đầu học nghề từ con số 0 và rèn luyện những kỹ năng cần thiết. Khá nhiều sinh viên Việt Nam vẫn còn giữ lối suy nghĩ chỉ cần chăm chỉ học tập và tiếp thu kiến thức thật tốt thì sau này sẽ có một nền tảng tốt, dễ dàng tìm kiếm việc làm. Thế nhưng ông trời không cho ai tất cả. Cuộc sống sẽ đưa ra cho bạn những điều kiện để bạn thực hiện trước khi bạn bước tới thành công. Một trong số đó là công việc thực tế lại cần nhiều hơn kiến thức, còn bao gồm cả kỹ năng và tố chất. Thế nên không ít sinh viên mãi đến khi thực tập mới nhận ra mình thiếu kỹ năng và lúng túng chẳng biết bắt đầu từ đâu. Vậy nên khoảng thời gian trải nghiệm như một thực tập sinh của các sinh viên mới sinh ra nhiều chuyện "dở khóc dở cười".

Quỹ thời gian thay đổi: Áp lực về thời gian.

CHUYỆN…THỰC TẬP – NHỮNG ĐIỀU CHƯA KỂ

Đối với những sinh viên quen với việc “thức khuya dậy muộn” thì việc làm việc, sinh hoạt theo một lịch trình cố định thực sự rất khó khăn. Đi làm có nghĩa là tuyệt đối tuân theo những quy định nề nếp của nơi làm việc, không còn được ngủ nướng hay xem phim, chơi điện tử đến khuya nữa. Trong khi bạn rất chật vật mới đến lớp đúng giờ để điểm danh, thì bây giờ còn phải sắp xếp thật hợp lý giữa lịch học và lịch thực tập tại công ty (hầu hết các công ty tuyển dụng thực tập sinh hiện nay đều yêu cầu tối thiểu 5 buổi part-time/tuần). Ngoài ra, thói quen học tập một cách chậm rãi của bạn sẽ được thay đổi vì mỗi ngày đi làm đều là những “cuộc chạy đua” với deadline không có hồi kết.

Điều khôn ngoan là bạn nên điều chỉnh thời gian biểu để không bị trễ giờ làm, điều tệ nhất là khi sinh viên bước vào thực tập, không chỉ công việc trở nên thuận lợi hơn mà tác phong nghề nghiệp cũng rất cần thiết khi đi xin việc. 

Việc trải nghiệm thực tế công việc chuyên môn bên cạnh vô vàn nỗi lo còn rất nhiều điều thú vị với sinh viên, hãy tận dụng quãng thời gian làm thực tập sinh này để tích lũy những kinh nghiệm bài học cho riêng mình, qua mỗi kì thực tập, sinh viên mình sẽ nhận ra bản thân trưởng thành hơn rất nhiều. 

Trách nhiệm thay đổi: Áp lực công việc.

Khi còn đi học, bạn chỉ cần tập trung vào việc học, nhưng bây giờ bạn phải xem xét nhiều việc cùng một lúc: học, thực hành, luận văn,… Có nhiều sinh viên còn có thêm các công việc làm thêm để trang trải cho gánh nặng tài chính. Liệu bạn có thể làm tốt khi có quá nhiều trách nhiệm cần thực hiện? Khi bạn nhận được công việc đầu tiên, hiển nhiên bạn quan tâm và chăm sóc với công việc này hơn, nhưng bạn vẫn bị phê bình. Thực tế thì điều này là tốt, vì với một thực tập sinh còn mới và chưa có kinh nghiệm thì những lời phê bình đưa ra cho bạn những điều kiện hay cơ hội để phát triển tốt hơn là những lời khen ngợi vô ích. 

Tìm hiểu về Kỹ năng quản lý tài chính.

Và có thể, đôi lúc, bạn nhận ra mình còn thiếu quá nhiều kĩ năng để có thể trở thành một nhân viên tuyệt vời trong tương lai khi còn là một thực tập sinh. Cùng lúc vừa đi học, vừa đi làm, lại còn phải học những thứ mình còn thiếu, điều này đẩy sự stress lên đến cực điểm! Bạn sẽ phải nỗ lực từng giờ, từng phút và nhiều hơn nữa cho công việc của mình. Hãy cố gắng biến những khó khăn ấy thành cơ hội tạo điều kiện cho chính bạn trở nên tốt hơn bởi không phải lúc nào bạn cũng có được điều kiện như thế. Giống như Elon Musk từng nói: “Làm việc chăm chỉ mỗi giờ khi bạn thức, là điều cần thiết để thành công nếu bạn đang bắt đầu một doanh nghiệp mới.”

CHUYỆN…THỰC TẬP – NHỮNG ĐIỀU CHƯA KỂ

Tớ đã xoay xở với những khó khăn ấy như thế nào?

CHUYỆN…THỰC TẬP – NHỮNG ĐIỀU CHƯA KỂ

Đi làm như một nhân viên toàn thời gian.

Điều này không có nghĩa là bạn sẽ phải bỏ các việc học tập, giải trí phục vụ cuộc sống cá nhân sang một bên để “bán mặt cho đất, bán lưng cho trời” với công việc thực tập của mình mà chỉ đơn giản là hãy giữ lấy cho mình một tinh thần làm việc nhiệt huyết. Khi làm việc, hãy làm hết mình, đừng vì một chút hời hợt mà làm hỏng cả một cơ hội trải nghiệm tuyệt vời của bản thân. Nhiệt huyết và trách nhiệm sẽ là điều kiện tiên quyết để bạn thực hiện tốt bất cứ công việc gì trong cuộc sống chứ không riêng gì công việc của thực tập sinh đâu.

Báo cáo tiến độ công việc mỗi ngày.

Đây hoàn toàn là một thói quen tốt không chỉ với công việc của bạn thôi đâu mà còn giúp cho việc học tập hàng ngày của bạn nữa đấy. Việc bạn báo cáo tiến độ công việc sẽ giúp quản lý của bạn biết rằng bạn có đang thực sự làm việc không hay bạn có đang gặp khó khăn gì hay không và tất nhiên, điều này hoàn toàn là cơ hội để bạn nhận được giúp đỡ và nhận ra những lỗi sai của mình.

Không “xù lông” khi được sửa sai.

“Thất bại là mẹ thành công”. Chúng ta sẽ chẳng thể thành công được nếu không có những lần vấp ngã. Một ví dụ mà mình rất thích và luôn đưa nó làm dẫn chứng cho hầu hết những lần an ủi bản thân khỏi “mảng màu xám xịt” của cuộc sống: Câu chuyện về Walt Disney. Ông đã từng bị hơn 30 công ty lớn nhỏ từ chối vì rất nhiều lý do nhưng ông chưa bao giờ bỏ cuộc và luôn biến những lần vấp ngã ấy trở thành cơ hội và điều kiện để ông nhìn lại những gì mình đã làm, biến nó thành những giá trị tốt đẹp hơn nữa. Và cuối cùng, kết quả của sự kiên trì ấy là một công trình Disney vĩ đại của mọi thế hệ.

Bạn thấy đấy, sai lầm chẳng có gì đáng chê trách cả. Điều quan trọng là bạn biết đứng lên sau những lần vấp ngã. Hayx luôn ghi nhớ tinh thần “Học đi đôi với hành” và hãy đón nhận sự góp ý của người khác như một bài học kinh nghiệm quý báu cho bản thân mình nhé!

Tự tin, khiêm tốn, không ngại hỏi – Phải biết chủ động.

Bạn là thực tập sinh mới, chưa có kinh nghiệm. Chắc chắn rằng chẳng ai dám giao ngay công việc của mình cho các bạn thực tập sinh hay kể cả nhân viên mới vào cả, kể cả khi bạn đã ra trường. Vì các bạn đang có kinh nghiệm gì đâu mà giao, giao đã đời để rồi nhận được kết quả là không làm được, lại trễ tiến độ công việc đi. Cho nên, thôi thà họ tự làm, không giao gì hết rồi sau này tính sau.

Vì thế, hãy thể hiện thái độ tích cực của mình với mọi người xung quanh và với chính bản thân mình. “Một nụ cười bằng mười thang thuốc bổ”. Không chỉ là liều thuốc tinh thần với bản thân chúng ta đâu, nụ cười còn là cầu nối tốt nhất của sự tin tưởng và chia sẻ đấy. Hãy luôn tích cực đón nhận những điều sắp đến với bạn như những cơ hội mới nha!

“Khi người học trò sẵn sàng, thì người thầy sẽ xuất hiện”. Bạn muốn học, thì bạn phải chủ động không nên chờ đợi, hãy hỏi thật nhiều. Trên thực tế, điều kiện hay cơ hội không tự tìm đến với bạn đâu. Jack Ma đã nói một câu rất hay thế này: “Thời đại này là thời đại "cướp tiền", làm gì có thời gian công sức đâu mà đi càu nhàu với những kẻ suy nghĩ còn đang ở thời nguyên thủy!”

Thảo luận nho nhỏ: Có nên thực tập không lương?

CHUYỆN…THỰC TẬP – NHỮNG ĐIỀU CHƯA KỂ

Ngày nay, câu chuyện về thực tập sinh không lương hay có lương là điều được nhiều bạn sinh viên quan tâm, có nhiều ý kiến khác nhau về vấn đề này.

Có người nói rằng, công ty đã cho bạn cơ hội và điều kiện thực tập quý giá mà không phải ở đâu cũng có được. Bạn sẽ được học những điều chưa bao giờ thấy trong sách vở. Và vì thế, việc “không lương” là chi phí cơ hội xứng đáng cho vị trí thực tập sinh của bạn.

Tuy nhiên, nhiều người lại không ủng hộ quan điểm này. Họ cho rằng khi xã hội phát triển, mối quan

hệ giữa nhà tuyển dụng và ứng viên là mối quan hệ win-win, đôi bên cùng có lợi. Ứng viên cần nhà tuyển dụng và các nhà tuyển dụng cũng cần các ứng viên. Vì thế, khái niệm thực tập sinh không lương lại làm mối quan hệ trên thực tế này mất cân bằng và đôi khi có thể gọi là “bóc lột sức lao động”.

Bạn nghĩ như thế nào về vấn đề này nhỉ? Hãy cùng thảo luận với tớ nhé!

Đọc thêm các bài viết dưới đây để tham khảo thêm các cơ hội cho sinh viên:

Tổ chức phi chính phủ

Hoạt động ngoại khóa

Đọc nhiều nhất

  1. 🎉 CHÍNH THỨC CÔNG BỐ SỰ KIỆN “ĐÁ MẮT BẮT TAY”!

    Nguyen Vu Thu Uyen (K18 HCM) · 24 lượt xem

Cùng chủ đề Kỹ năng

Khám phá Kỹ năng →

Có thể bạn cũng thích

Xem tất cả →
Định hướng sớm, kết nối đúng việc, lớn lên cùng Youth+.Làm bài đánh giá miễn phí