Kỹ năng

Bản ngã là gì? Câu chuyện về cái tôi của mỗi cá nhân

Ảnh đại diện tác giả Nhi Nguyễn
Nhi Nguyễn · 10 phút đọc · 3.217 lượt xem
Ảnh bìa bài viết Bản ngã là gì? Câu chuyện về cái tôi của mỗi cá nhân

Bản ngã là gì? Mỗi cá nhân chúng ta luôn tồn tại trong mình một bản ngã riêng rất khó để có thể vượt qua. Mỗi cá nhân khác nhau có bản ngã lớn, nhỏ không giống nhau nhưng dù thế nào, nó cũng có những tác động khác nhau lên tâm lý, thái độ và các hành động của mỗi người. Bản ngã của mỗi người có thể chi phối sự phát triển và suy nghĩ, hành động của họ. Hãy cùng nhau tìm hiểu xem bản ngã là gì thông qua những thông tin, chia sẻ từ bài viết này nhé!

 

Bản ngã là gì?

Bản ngã là gì? Đây là một từ Hán Việt, để hiểu được nó, ta phải xem xét thuật ngữ này trên nhiều phạm trù như triết học, phân tâm học và cả Phật giáo. Bản trong tiếng Hán có nghĩa là Bổn, Ngã là Tôi, Bản ngã có thể được hiểu là cái tôi cá nhân của mỗi người. Nó là thứ tạo nên sự riêng biệt trong tính cách, lý tưởng, ký ức, cách nhìn nhận và niềm tin của mỗi cá thể riêng biệt. Ở mỗi phạm trù triết lý, bản ngã lại được hiểu theo một ý hiểu mà ta phải nhìn nhận một các đa dạng từ các triết lý đó để có thể hiểu rõ về bản ngã một cách đầy đủ và chuẩn xác.

Tìm hiểu về tính cách cá nhân trong bài viết này.

Trong Triết học, bản ngã là gì?

Bản ngã trong triết học là “cái tôi” ý thức, bao gồm các khía cạnh để phân biệt bản thân mình với những cá nhân khác (người khác)

Trong Phân tâm học, bản ngã là gì?

Phân tâm học lại có định nghĩa khác về bản ngã của mỗi cá nhân hay còn là cái tôi của mỗi người. Bản ngã là phần cốt lõi trong tính cách của mỗi cá nhân được hình thành từ khi con người được sinh ra và nó cũng được phát triển, mở rộng qua việc tiếp xúc và chịu ảnh hưởng từ thế giới bên ngoài, xã hội. Nó như một sợi dây trung gian, nối liền những ham muốn trong vô thức của mỗi cá thể với các tiêu chuẩn của xã hội xây dựng nên.

Trong Phật giáo, bản ngã là gì?

Khái niệm về bản ngã trong Phật giáo có thể hiểu “cái tôi” của mỗi người như một tín ngưỡng và trường tồn qua thời gian, đồng thời, nó không bị ảnh hưởng bởi những quy luật như sinh – tử hay tụ tán. Trong Phật giáo, sự hiện diện của “ngã” không được công nhận trong phân tâm học. Triết lý Phật giáo cho rằng, cái tôi của mỗi người càng lớn lên, thì có thể, con người sẽ tạo ra càng nhiều các sai sót, lỗi lầm. 

Bản ngã là gì? Câu chuyện về cái tôi của mỗi cá nhân

Bản ngã trong Phật giáo

Từ ba khái niệm của các triết lý khác nhau về bản ngã, ta có thể hiểu một các chi tiết và rõ ràng về cái tôi của mỗi cá nhân một các chung nhất rằng bản ngã là thứ để phân biệt ra sự riêng biệt về tính cách, hành động, suy nghĩ, của mỗi người so với phần còn lại của thế giới và họ sẽ phải tự chịu trách nhiệm về những gì mình làm ra. Để tự khẳng định chính mình, người ta thường chấp nhận và sống với bản ngã của chính bản thân và phát triển cái tôi của mình lớn lên từng ngày.

Phân biệt bản chất và bản ngã của con người

Nhiều người thường lầm tưởng bản ngã và bản chất của con người là một. Nhưng không, bản ngã và bản chất lại là hai thuật ngữ hoàn toàn khác nhau. Bản ngã là gì? Là cái tôi cá nhân của mỗi con người. Bản chất là gì? Bản chất lại là sự đặc trưng của mỗi cá nhân. Trong một vài trường hợp trong cuộc sống, khi bản ngã vùng lên để kiểm soát tính cách, hành vi của con người thì nó cũng đồng thời kiểm soát cả bản chất của họ. Đây chính là yếu tố để chúng ta không thể đánh đồng bản ngã và bản chất với nhau. 

Tìm hiểu về các nhóm tính cách tại bài viết này.

Bản ngã là gì? Câu chuyện về cái tôi của mỗi cá nhân

Sự khác nhau giữa bản ngã và bản chất của con người

Bản chất là phạm trù để chỉ về những đặc tính tương đối ổn định bên trong, cốt lõi của sự vật gắn với sự hình thành và lớn lên của nó. Bản chất của con người gắn với sự phát triển về tính cách của mỗi cá nhân từ khi sinh ra, qua những tác động của các yếu tố như xã hội, gia đình, bạn bè, …

Trong khi đó, bản ngã của con người thì luôn tồn tại song song cùng với mỗi người và có tác động lên mọi suy nghĩ, hành động của họ. Bản ngã của mỗi cá nhân sẽ thường được bộc lộ rõ nhất khi họ trưởng thành, cần phải làm chủ cuộc đời của chính mình.

Cách để vượt qua bản ngã của chính mình

Cái tôi của mỗi người chỉ là một thứ hư cấu và không có thật. Bản ngã của mỗi người được phân chia thành rất nhiều bản ngã khác nhau nhưng có những bản ngã khi được hình thành, lớn lên có thể trở thành một điều xấu, thứ dẫn dắt và tác động làm cho con người ta trở nên sai trái, vì để đạt được những mong muốn của bản thân mình, thỏa mãn cái tôi cá nhân của chính họ. Nhiều khi, chính cái tôi cá nhân quá lớn đã khiến con người ta ảo tưởng và tự đề cao bản thân mình và hình thành nên những suy nghĩ khiến bản thân ta cảm thấy bị trói buộc và mất đi sự thoải mái vốn có của trước đây. Vì vậy, mỗi người cần phải tự kiểm soát và vượt qua bản ngã của chính mình thì mới có thể đạt đến một cuộc sống thành công, hạnh phúc.

Học thêm cách quản lý cảm xúc cá nhân tại đây.

Bản ngã là gì? Câu chuyện về cái tôi của mỗi cá nhân

Bản ngã của mỗi cá nhân

Nhìn nhận và chấp nhận đúng về chính bản thân mình

Hãy thực tế và thành thực với chính mình, rằng mình đang ở vị trí nào, bản thân mình như thế nào, tốt ở đâu và kém cỏi ở khía cạnh nào. Dừng lại việc nhìn mọi thứ theo hướng mình muốn mà hãy nhìn thẳng vào sự thật, chấp nhận bản thân mình và sự thật là bạn đã dần dần chiến thắng được bản ngã do mình tạo ra rồi. Đừng tự tạo ra cho mình suy nghĩ rằng bản thân mình đã hoàn hảo và toàn vẹn tất cả mọi mặt. Chẳng ai là tài giỏi nếu không bỏ thời gian ra để học hỏi và rèn luyện để bù đắp những thiếu sót của chính mình. Đối diện với các thách thức trong cuộc sống về tìm cách vượt qua nó. Có thể bạn thành công, có thể bạn thất bại. Không sao cả, chỉ cần bạn bắt đầu và chấp nhận thử thách khó khăn, bạn sẽ học tập và gặt hái được nhiều điều. Nó sẽ giúp ích trong hành trình xây dựng tính cách và khẳng định bản thân thay vì tự ảo tưởng về “cái tôi hoàn hảo” của mình. 

Bản ngã là gì? Câu chuyện về cái tôi của mỗi cá nhân

Nhìn nhận và chấp nhận đúng về bản thân

Dừng việc so sánh bản thân mình với người khác

Mỗi cá nhân là một cá thể riêng biệt, có suy nghĩ khác nhau, hành vi khác nhau và cách nhìn nhận về mọi sự vật, sự việc khác nhau. Chẳng có ai là hoàn hảo và mỗi cá nhân đều phải đối mặt với những khó khăn, thử thách riêng biệt. Tỷ phú Bill Gates từng có một câu nói: “Đừng so sánh mình với bất kỳ ai trong thế giới này… Nếu bạn làm như vậy có nghĩa là bạn đang sỉ nhục chính bản thân mình”. Đúng vậy, nếu bạn cứ so đo với người khác từng li từng tí, so sánh từ những điều nhỏ nhặt nhất sẽ khiến cho bản tính hơn thua trỗi dậy và bản ngã sẽ càng lớn dần. Thấy người ta hơn bạn, bạn đố kỵ, ghen ghét. Thấy người ta kém bạn thì lại tự phụ, cười chê. Chính những suy nghĩ từ việc không ngừng so sánh bản thân với người xung quanh sẽ làm những ảnh hưởng tới giá trị của chính bản thân bạn, hơn nữa còn gây nhiều căng thẳng và áp lực trong chính tâm lý của bạn. Với người giỏi hơn mình, bạn tự ti và cho rằng mình chẳng thể đạt được như thế, với người kém hơn mình, bạn lại nghĩ rằng bản thân giỏi hơn người ta và không cần cố gắng thêm. Vì vậy, hãy ngừng việc so sánh mình với người khác ngay lại.

Bản ngã là gì? Câu chuyện về cái tôi của mỗi cá nhân

Ngưng so sánh bản thân với người khác

Xác định mục tiêu, động lực của bản thân

Hãy xác định mục tiêu và hướng đi của bản thân để bắt đầu con đường đi tới thành công của mình. Bản ngã có thể tạo ra sự ảo tưởng rằng bạn rất tài giỏi và làm được mọi thứ, hoặc cũng có thể khiến cho bạn có suy nghĩ rằng mình chẳng làm được cái gì cả nhưng dù là gì, thì đó cũng chỉ là cái mà bạn tự tạo ra, tự cho rằng. Muốn biết bản thân có làm được gì hay không, đạt được những thành tựu nào thì bạn phải bắt tay vào việc tìm ra mục đích của bản thân và cố gắng vào việc đạt được chúng. Và việc trước tiên chính là hoạch định xem bạn sẽ làm gì, mục tiêu của nó là gì và bạn nên làm thế nào để đạt được nó. Trong mọi công việc và hành động bạn làm, tự tin là một điều cần thiết nhưng nó không phải là tất cả. Điều bạn cần còn là sự thực tế và sự cố gắng không ngừng của chính bạn. Đừng tự tin thái quá vào bản thân rằng mình làm được mọi thứ để rồi đặt ra những mục tiêu quá sức với mình và thất bại. Nhìn nhận bản thân, đưa ra các mục tiêu phù hợp và thực tế mới là quyết định đúng. 

Bản ngã là gì? Câu chuyện về cái tôi của mỗi cá nhân

Vượt qua “cái tôi” của chính mình

Đặt ra được các nguyện vọng, mục tiêu hợp lý, thực tế và phù hợp với bản thân, bạn cũng cần tạo ra cho mình động lực để hoàn thành chúng. Động lực ở đây là gạt đi sự tự ti, tự phụ của mỗi con người, chỉ nhắm đến mục tiêu cuối cùng và cố gắng không ngừng với tất cả khả năng và kinh nghiệm của mình để đạt được nó. Cho dù bạn có thất bại, nhưng chỉ cần bạn có ý chí và cố gắng hết mình, sự thành công sẽ đến với bạn như câu nói: “Thất bại là mẹ thành công”.

Tập trung vào hiện tại và tận dụng thời gian, nguồn lực

Bạn đang ở hiện tại, vậy nên hãy tập trung vào hiện tại của chính bạn, tập trung vào những gì bạn đang làm ở hiện tại để hướng tới tương lai. Đừng quẩn quanh và suy nghĩ về những giá trị từ trong quá khứ như kiểu ngày xưa bạn đã từng đạt được điều này, là người ra sao, những điều này đều chẳng giúp đỡ được gì bạn ở hiện tại cả. Bạn cũng đừng vội nghĩ tới những viễn cảnh tương lai quá nhiều, một tương lai tốt đẹp sẽ đem lại cho bạn động lực để cố gắng nhưng nếu suy nghĩ quá nhiều, có thể bạn sẽ mải mê đắm chìm trong vinh quang đó mà quên đi mình cần làm gì. Bạn trẻ ơi, hãy tận dụng mọi quỹ thời gian bạn có, mọi sức lực và khả năng của bản thân để rèn luyện, tìm cách hiểu mình và đạt đến các mục tiêu của chính mình. Đó chính là cách để bạn tự tạo ra giá trị cốt lõi của bản thân, đây mới chính là giá trị thực sự của bạn, chứ không phải là giá trị mà “cái tôi cá nhân” của bạn tạo dựng ra.

Đọc bài viết về 8 loại trí thông minh để hiểu mình hơn.

Bản ngã là gì? Câu chuyện về cái tôi của mỗi cá nhân

Nhìn và tập trung vào hiện tại

Hỡi các bạn trẻ, ai trong mỗi chúng ta cũng sở hữu bản ngã của riêng mình, thứ tác động và chi phối suy nghĩ và hành vi của mỗi cá nhân. Hãy nhìn nhận đúng về giá trị của chính mình ngay từ sớm để có thể thay đổi và tạo dựng cho mình một giá trị cốt lõi và thực tế, đừng chỉ đắm chìm trong giá trị mà bạn “ảo tưởng ra” bởi nó không phải là thực tế. Vượt qua cái tôi, nhìn xem bản ngã là gì để cố gắng hơn nữa để chinh phục con đường thành công và sống hạnh phúc. Đừng để cái tôi quá lớn mà đánh mất chính mình của hiện tại, một bản ngã quá lớn sẽ khiến bạn dễ rơi vào những lầm tưởng và mắc phải những sai lầm đấy.

Đọc thêm các bài viết dưới đây để thấu hiểu bản ngã - cái tôi cá nhân:

Người hướng nội

Người hướng ngoại

Đọc nhiều nhất

  1. 🎉 CHÍNH THỨC CÔNG BỐ SỰ KIỆN “ĐÁ MẮT BẮT TAY”!

    Nguyen Vu Thu Uyen (K18 HCM) · 24 lượt xem

Cùng chủ đề Kỹ năng

Khám phá Kỹ năng →

Có thể bạn cũng thích

Xem tất cả →
Định hướng sớm, kết nối đúng việc, lớn lên cùng Youth+.Làm bài đánh giá miễn phí